Een jaar of wat geleden kwam er een boekje uit van het Tijdschrift voor Sociale Vraagstukken, ‘Kiezen voor de Kudde'. Het belangrijkste punt was dat we in alle vrijheid (gesproken werd van ‘lichte gemeenschappen') opvallend vaak dezelfde keuzes maken. Dit werd ondersteund met het beeld van exactitudes. Exactitudes zijn mensen die vanuit dezelfde lifestyle ook uiterlijk griezelig op elkaar lijken. Treffend is het beeld van de cappuccinovrouwen en espressomannen uit Milaan die allemaal hetzelfde beige en bruin dragen op eendere wijze.

Deze kuddevorming blijkt ook van toepassing op de (Haagse) journalistiek, zo constateerde achtereenvolgens Marc Elchardus in Dramademocratie, de Raad voor Maatschappelijke Ontwikkelingen in Medialogica en Joris Luyendijk in ‘Je hebt het niet van mij, maar...'. Hierin wordt onder andere onderzocht hoe het komt dat diverse journalisten zulke volstrekt uitwisselbare teksten en beelden produceren. Een verklaring is dat de hoofdredacteur van de krant ‘s avonds naar Ferry Mingelen kijkt en vervolgens 's ochtends aan de Haagse journalist vraagt: ‘Waarom hebben wij dat niet?' Een journalist die deze vraag wil voorkomen, doet er goed aan de persconferenties te bezoeken waar Mingelen zich bevindt.

Inmiddels is een nieuw ‘level' van kuddejournalistiek bereikt: het framen van Haagse ontwikkelingen als kuddegedrag. Daarmee ontstaat een duizelingwekkend Droste-effect. De kudde duidt de Haagse ontwikkelingen als kudde. De kudde is een norm geworden. Verloren schaapjes zijn een diskwalificatie voor iedere partij. Hero Brinkman bij de PVV, Ab Klink bij het CDA, Rita verdonk bij de VVD, Joris Voorhoeve die een nieuwe kudde vindt in D66... Verdeeldheid wordt gedefinieerd als bedreiging voor partijen. Het morren van de CDA-achterban is in dit frame geen gezonde correctie op een al te rigide keuze voor trouw aan deze coalitie. Nee, waar de schaapjes te ver weg grazen, grijpen de wolven hun kans. Loyaliteit is daarmee een groot goed geworden. Dat voert verder dan alleen de leden. Als een ‘PvdA-econoom' een bijdrage levert aan het publieke debat, heeft de partijleider iets uit te leggen als de fractie iets anders vindt.

De partijleider die loyaliteit het beste afdwingt is de onbetwiste herder. De vraag is of dit frame gezond is voor het democratisch gehalte van partijpolitieke processen. Is die loyaliteit uiteindelijk ook gezond voor de binding die mensen hebben met hun politieke partij? De vrouwen die verklaren loyaal te zijn aan haar man (alleen vrouwen hebben dit tot nu toe publiekelijk verklaard), zijn meestal belazerd. De kudde is een frame dat een open en gezonde discussie in de weg staat. Het kuddeachtig volgen van dit frame leidt tot uiteindelijk tot schaapachtige journalistiek.