Overzicht leergangen
Politiek-Bestuurlijke Gevoeligheid (PBG)
Werken in een politiek bestuurlijke omgeving voor:
Bestuurders en hoger management: PAS
Medewerkers Griffies: LMG
print de gegevens van deze leergang
Werken met een antenne voor de politiek-bestuurlijke omgeving
Herkenbare dilemma's uit de politiek-bestuurlijk gevoelige praktijk
Het grootste verschil tussen 'het' bedrijfsleven en 'de' overheid is het werken voor een politiek bestuur. Politiek-bestuurlijke gevoeligheid is dan ook een essentieel onderdeel van het ambtelijk vakmanschap. Een voorbeeld uit de praktijk van een deelnemer uit een voorgaande cursus ter illustratie:
"Ik kreeg opdracht me bezig te houden met het duurzaam ondernemen in de industrie. Enthousiast ben ik aan de slag gegaan. Ik heb de koepels bijeengeroepen en stap op de vervuilers af. Het proces mondt uit in een convenant waarin scherpe afspraken met de sector zijn opgenomen. Trots ga ik naar mijn politieke baas om het resultaat te melden. Deze hoort me aan en reageert geprikkeld. Had hij sinds zijn aantreden niet geroepen dat het afgelopen moet zijn met die convenanten? Ik sta voor een dilemma. Kan ik morgen mijn gezicht nog vertonen in het werkveld."
Voor wie te maken heeft met de politiek - de raad, een wethouder, bewindspersoon, de Tweede Kamer of Gedeputeerde Staten - zijn dergelijke verassingen, die zich op onverwachte momenten aandienen wellicht heel herkenbaar. Als het lukt om een minister uit de wind te houden, een wethouder met de juiste informatie te ondersteunen, of een gedeputeerde op tijd op het juiste spoor te zetten, is dat een drijfveer om werk te maken van het vak van ambtenaar. Ondanks enthousiasme en inzet loopt de machine toch geregeld vast. Er dienen zich voortdurend dilemma's aan, zoals:
- Hoe krijg ik inzicht in het politieke proces rond mijn beleidsdossier?
- Hoe weet ik wat de inhoudelijke en bestuurlijke voorkeuren van mijn bestuurder zijn? (en: hoe verhouden deze wensen zich tot mijn professionele opvattingen?)
- Hoeveel ruimte heb ik als projectleider om zelfstandig te opereren? (en: hoe voorkom ik dat ik in die ruimte politieke schade veroorzaak?)
- Wat zijn drijfveren en verantwoordelijkheden van mijn bewindspersoon? Waar wil hij of zij naar toe?
- Hoe zit het met mijn rolopvatting ten opzichte van de politieke en ambtelijke leiding?
- Hoe leg ik effectieve verbindingen tussen beleid, de maatschappelijke dynamiek en de politieke agenda?
- Wat doe ik als met de verandering van het politiek klimaat mijn beleidsonderwerp wordt 'overruled'? (Mag ik daar invloed op uitoefenen? En kan dat?)
U kunt natuurlijk 'algemene' oplossingen voor deze dilemma's formuleren. Een belangrijk kenmerk van de politiek-bestuurlijke omgeving is echter dat deze dilemma's gaan leven op momenten dat het erom spant. Onverwacht laat de logica van de politiek zich gelden En wat doe je dan als ambtenaar?
Na zo'n ervaring ligt het gevaar van cynisme en een negatieve kijk op de loer. Wat telt hier nu? In de leergang Politiek-Bestuurlijke Gevoeligheid zetten wij deze 'klappen' om in leerervaringen. Zo worden botsingen met het politiek bestuur productief en uitdagend gemaakt.
Wat u leert
De leergang Politiek-Bestuurlijke Gevoeligheid biedt u onder andere de volgende inzichten en vaardigheden:
- verkennen van de politiek-bestuurlijke, ambtelijke maatschappelijke krachtenvelden rondom uw dossiers;
- ontwikkelen en onderhouden van een politiek-bestuurlijke antenne;
- verplaatsen in een bestuurder;
- bindend organiseren van een beleidsproces;
- inzicht in de relatie tussen bestuur en media en hoe hierin zelf te opereren.
Opbouw van het programma
De leergang is opgebouwd uit een mix van workshops en 'learning on the job'. We bieden vier workshops. Tussen de workshops door zijn er praktijkopdrachten, zoals een bezoek aan kamer, staten of gemeenteraad, interviews met politici, media-spotten, etcetera. De eerste workshop (vier dagdelen) is ontwikkeld rond het thema 'Het Eigene van de Politiek'. U verkent in deze workshop het thema en de politiek-bestuurlijke krachten waar u mee te maken heeft in uw dagelijks werk.
Tijdens de tweede workshop (twee dagdelen) verplaatst u zich in voor u relevante bestuurders. 'Waar moet ik bij hem of haar in het bijzonder op letten?' 'Wat is zijn of haar stijl?' 'Hoe vertaal ik deze stijl naar mijn eigen werk?' De derde workshop (twee dagdelen) draait om saillante praktijkmomenten van u en uw collega-deelnemers. Aan de hand van deze dilemma's en vragen die zich in de casuïstiek voordoen verkent u ook uw eigen beroepsbeeld.
Tijdens de slotworkshop (twee dagdelen) gaat u aan de slag met het thema 'bindend organiseren'. Hierin verkennen we de lijn tussen u en de politiek. Daarbij staat de vraag centraal hoe u hierin effectiever kunt opereren.
Praktisch
Tijdsinvestering
In totaal vraagt de leergang van de deelnemers een investering van vijf werkdagen voor het bijwonen van de workshops en ongeveer twee dagen voor het uitvoeren van de praktijkopdrachten over een periode van vier maanden.
Brochure
U kunt een brochure aanvragen via Marie-José Bosman, per telefoon (030 - 23 22 116) of email (mailto:utrecht@publiekdomein.nl).
